ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΥΘΑΙΡΕΤΗΣ ΔΟΜΗΣΗΣ

Η αυθαίρετη δόμηση στην Ελλάδα έχει τις ρίζες της σε ποικίλα οικονομικά και πολιτικά αίτια. Έλαβε εκρηκτικές διαστάσεις μετά την Μικρασιατική Καταστροφή με την εισροή πληθυσμών, και τις επόμενες δεκαετίες με την απρογραμμάτιστη εγκατάσταση βιομηχανιών εντός ή στα πέριξ των πόλεων. Ταυτόχρονα με την ανάγκη για στέγαση δεν πραγματοποιήθηκε μέριμνα για δημιουργία φθηνής στέγης, με αποτέλεσμα την αυθαίρετη και ακανόνιστη δημιουργία ολόκληρων οικισμών.

Οι προσπάθειες του Κράτους για απάλυνση των συνεπειών της αυθαίρετης δόμησης χρονολογούνται ήδη από το 1968 και έχουν περάσει από διάφορα στάδια, με κυριότερα ορόσημα: 

  • το Ν. 651/1977 ο οποίος απαγορεύει την κατάτμηση μεγάλων οικοπέδων σε μικρά και επιβάλλει τη συνοδεία τοπογραφικού διαγράμματος στα συμβολαιογραφικά έγγραφα ακινήτων.
  • το Ν. 1337/1983 (Νόμος Τρίτση) ο οποίος εισάγει τον μέχρι σήμερα χρησιμοποιούμενο διαχωρισμό σε παλαιά και νέα αυθαίρετα (προ και μετά το 1983)
  • το Ν. 1577/1985 (το Γενικό Οικοδομικό Κανονισμό του 1985) ο οποίος εισάγει τη δυνατότητα έκδοσης άδειας με καταβολή προστίμου
Σε συνέχεια των προσπαθειών για έλεγχο της αυθαίρετης δόμησης, το 2011 ξεκινά η ισχύς του Ν. 4014/2011 (ΦΕΚ 209Α-2001), ο οποίος εν συνεχεία κρίθηκε αντισυνταγματικός με την Απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ υπ’ αρ. 3341/2013, και αντικαταστάθηκε από το Ν. 4178/2013 (ΦΕΚ 174Α-2013), τον οποίο διαδέχτηκε ο Ν. 4495/2017 (ΦΕΚ 167Α-2017) που ισχύει μέχρι και σήμερα. 

Ν. 4495/2017 

ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ:

28/07/2011: Οι αυθαίρετες κατασκευές που χρονολογούνται προ της 28/07/2011 δύνανται να τακτοποιηθούν.

10/05/2019: λήξη της έκπτωσης του 10% επί του ενιαίου ειδικού προστίμου τακτοποίησης αυθαιρεσιών.

30/06/2019: λήξη της προθεσμίας της εφάπαξ καταβολής του υπολειπόμενου ποσού προστίμου υπαγωγών Ν. 3843/2010.

*Άλλως δύνανται να μεταφερθούν στο Ν. 4495/2017

08/11/2019: λήξη του Ν. 4495/2017 και της δυνατότητας τακτοποίησης αυθαιρεσιών.